Hereditary – ارثی

وقتی که کارگردان بداند دوربین را باید کجا قرار بدهد. عوامل فیلم بدانند که دارند چه نوع فیلمی بازی می کنند و ساز مخالف خود را نزنند. دوربین نه لرزش داشته باشد و نه حرکات اضافی و بیش از حد. تدوین بی خود و بی جهت تند نباشد و نخواهد به هر قیمتی شده است ریتم فیلم را تند کند. فیلم نامه به همان اندازه ای که نیاز است داستان را تعریف کند و با هزار جور ترفند مثل فلش بک و فلش فوروارد و غیره نخواهد از خط روایت جدا شود.

و در کل همه دست به دست هم بدهند تا یک فیلم ناب و تر و تمیز و حرفه ای ترسناک و دلهره آور بسازند، با آثاری شبیه همین فیلم رو به رو می شویم.

ارثی حسابی من را بهم ریخت. هم از لحاظ پشت صحنه ای، چون که کارگردان فیلم اولی است و آرزویم این است که فیلم بلند اولی که بسازم با چنین کیفیتی باشد. حالا ژانرش آن چنان مهم نیست. و همچنین خود فیلم. داستانی که تعریف می کند. دلهره ای که به وجود می آورد. این کار هم زمان یک درام خانوادگی تراژیک است و هم یک ترسناک مریض. صحنه های زیادی دارد که می تواند مدت ها در ذهن شما باقی بماند. به هیچ عنوان ترس را بازاری نگاه نکرده است و اصلا صحنه ای که بخواهیم از جای خود بپریم نداریم. بیشتر ترس فیلم به این می ماند که گوشه ی اتاقت هستی و مطمئن نیستی داخل کمد یا پشت در اتاقت چیزی هست یا نه. انگار فقط میخکوب شده ای و نمی دانی هر لحظه ممکن است چه اتفاقی بیفتد.

البته یک جاهایی من را یاد ترسناک خوبی به نام It Follows هم انداخت. انگار هر دو فیلم در یک دنیا قرار دارند و فقط روایت ها متفاوت است.

به هر حال جزو بهترین آثار امسال بود که دیدم. به احتمال زیاد سینماتک قلهک هم فیلم را اکران می کند و به همراه دوستان، دوباره دیدن چنین فیلم قطعا ارزش دارد.

قصه های اشباح – Ghost Stories

انگلیسی ها یک ویژگی جالب دارن (منظورم فیلم سازان این کشور هستش) که خوب بلدن همه ژانر ها رو با هم مخلوط کنن. شاید بهترین مثال هم ادگار رایت باشه که تو فیلم شان مردگان زامبی ها رو با کمدی مخلوط کرد. در هات فاز پلیس بازی رو با ترس و جادوگری و در ته دنیا هم موجودات فضایی رو ربط داد به فیلم های رفاقتی و جاده ای و درام.

یا مثلا یه فیلم دیگه یادم میاد به نام لیست کشتن که تقریبا سه نیمه بود. نیمه اول درام. نیمه دوم ترسناک با مایه های جادو و نیمه سوم اسلشر جنایی. البته زیاد فیلم رو دوست نداشتم اما این روند مخلوط کردن روایت ها و تغییر ناگهانی ژانر فیلم برام جذاب بود.

حالا جدیدا هم فیلمی اومده به نام قصه های اشباح. جرمی دایسون و اندی نایمن دو انگلیسی تبار هستن که این فیلم رو از تاتر ترسناک خودشون اقتباس کردن. گویا نسخه تاتری هم حسابی گل کرده.

قصه های اشباح تقریبا چند تا فیلم کوتاه حساب میشه. اما فرقش مثلا با فیلمی مثل کریپ شو یا فیلم اسپانیایی قصه های وحشی اینه که اپیزود های این فیلم بهم ربط دارن.

در این جا شخصیت اصلی – پروفسور فیلیپ گودمن – یه نفر هستش که اتفاقا یکی از نویسنده و کارگردان های کار – اندی نایمن – نقشش رو بازی کرده. و آقای گودمن یه مجری تلویزیونی معروفی هستن که کارش اینه بگرده دنبال پرونده های ماورالطبیعی و بعد اثبات کنه که این حرف ها چرت و پرت محض هستش. (از این بابت یاد فیلم  ۱۴۰۸ می افتم.  اون جا هم جان کیوزاک نقش نویسنده معروفی رو داشت که کارش این بود ثابت کنه روح و جن وجود نداره که البته اشتباه می کرد)

و در این فیلم هم آقای گودمن داره اشتباه می کنه. چون روح و جن حداقل در دنیای سینما که به وفور پیدا میشه.

بخوام در ژانر ترسناک حساب کنم فیلم خیلی سرپا و متفاوته. نوآوری داره. روایت هاش دیدنیه و بازی ها هم عالی. کارگردانی خیلی خوب. و با این که داستانک ها زیاده و شخصیت ها همینطور، اما فیلم اصلا پیچیده نیست.

من این کار رو خیلی دوست داشتم. واقعا حس می کنم یکی از متفاوت ترین فیلم های ژانر ترسناک رو می دیدم و فکر کنم پشتوانه ی نمایش نامه ای فیلم بوده که تونسته یه خون تازه به این نوع از داستان ها تزریق کنه. حالا این که فیلم ترسناک هست یا نه. به نظرم بگیر نگیر داره. یه قسمت هایی می ترسونه و یه قسمت هایی نه. اما در کل فیلم خوش ساخته. حوصله سر بر نیست. مسخره نیست و به تماشاگرش احترام میزاره. یعنی اگر نمی ترسیدی هم بالاخره چیزی داشت که بتونی از دیدنش لذت ببری. فقط من پایان بندی کار رو زیاد دوست نداشتم.  به نظرم تکراری بود و می تونست خیلی بهتر از این حرف ها تموم بشه.

در ضمن مارتین فریمن هم یکی از نقش های فیلم رو بازی می کنه. با این حساب ایشون تو سال ۲۰۱۷ دو تا فیلم ترسناک بازی کردن. یکی همین و یکی هم محموله که قبلا دربارش نوشتم.

قصه های اشباح یه فیلم ترسناک تر و تمیز و سالم به حساب میاد. سالم به معنی واقعی کلمه. یعنی انگار فیلم یه فیلتری گذاشته و تمام آت و آشغال ها و کلیشه ها و خون خونریزی حال بهم زن هالیوود رو گرفته  و جدا کرده و انداخته دور.

اول این که فیلم اگر ارزان هم ساخته شده باشه به نسبت ارزان سازی های آمریکایی خیلی بهتر و شیک تر به نظر میاد. بهتر بگم که قصه های اشباح فیلم بساز بفروشی نیست. چون ژانر ترسناک پول درآور هستش و اگه یکمی بتونی یه داستان نیمچه چفت وبست دار تعریف کنی می تونی با کمترین هزینه، سود خیلی زیادی به دست بیاری. یا حداقل تو غرب که این طوره. برای همین خیلی از فیلم های این ژانر خود به خود میرن تو فاز بساز بفروشی. اما قصه های اشباح اصلا این طور نیست.