معرفی باستر کیتون

Rate this post

مقدمه این پست را می توانید از لینک زیر بخوانید.

نمایش نامه سینما

…………………………………………………….

تولد: ۴ اکتبر ۱۸۹۵ . وفات: ۱ فوریه ۱۹۶۶

((بر اثر سرطان ریه از دنیا رفت. ۷۰ سال عمر کرد. قدرش را آن چنان نداستند))

لقب معروف کیتون را فاکتور می گیرم. اصلا اگر لقبش را نمی دانید کاری با شما نداریم. مگر می شود اسم باستر کیتون را شناخت و لقبش را نشناسیم؟!

اورسن ولز با آن همه دبدبه و کبکبه درباره معروف ترین فیلم کیتون یعنی ژنرال گفته است: « فیلم ژنرال بهترین کمدی است که تا به حال ساخته شده، و همچنین بهترین فیلم درباره جنگ مدنی و شاید بهترین فیلمی که تا به حال ساخته شده است»

هر چند دوره ای که قدرش را دانستند کم بود، اما دوره ای که قدرش را نداستند زیاد بود! حتما می دانید که در سال ۱۹۵۸ یک اسکار افتخاری به او دادند. ولی باور کنید که این فقط یک جمله الکی خوشی است. این که کیتون رو به افول رفت و محبوبیتش کم شد و الکلی شد و دوباره زندگی اش را ساخت با یک مجسمه جبران نمی شود. این جمله های رسانه ای ( اما با یک اسکار از او تقدیر کردند) هیچ صورت مسئله ای را پاک نمی کند. البته لیست طویلی از سینماگرانی که با این الکی خوشی ها صورت مسئله شان پاک شد (مخصوصا از طرف آکادمی اسکار) زیاد است. بگذریم …

به اندازه چاپلین معروف نیست ولی از لحاظ استفاده از کمدی فیزیکی تنها رقیبش محسوب می شود. بین خودمان باشد که کارگردانی فیلم هایش خیلی اصولی تر و قوی تر از چاپلین است. البته زبانم لال من نمی گویم، پیتر هوگ هم در قسمتی از مقاله اش در فیلم کامنت این حرف را زده است: « کیتون نه تنها به عنوان یک بازیگر در قاب تصویر دیدنی است، بلکه کارگردانی این قاب را هم خارق العاده انجام می دهد و بسیار از چاپلین کامل تر است»

 در نهایت یک فرصت کوچک به کیتون بدهید ، اصلا همان ژنرال را ببینید کافی است. بقیه شاهکار هایش مثل شرلوک جونیور ، سفر به غرب ، مهمان نوازی ما و … به کنار!

…………………

۱ – نام اصلی او جوزف فرانک کیتون است . فقط ۶ ماه داشت که از پله های خانه شان افتاد اما حتی یک خراش هم برنداشت. القضا هری هودینی ( شعبده باز معروف، که اتفاقا یک مینی سریال هم با بازی آدرین برودی در نقش او پخش شده است) همانجا بوده و جوزف ۶ ماهه را از زمین بلند می کند و به پدر و مادرش می گوید « این بچه یا یه چیز عجیب غریب عالی میشه یا سریع داغون میشه!» ، عجیب غریب و شگفت انگیز معنی کلمه باستر است و از همان زمان جوزف به باستر معروف شد. (هر چند روایت های دیگری هم برای نامش وجود دارد. یک سری می گویند مادرش او را باستر نامیده و یک سری اعتقاد دارند پدرش)

۲ – کمدی های پر جنب و جوش او از دوران کودکی اش سرچشمه گرفته. سرگرمی باستر کوچک توپ بازی یا قایم موشک نبود. او همیشه یا در حال افتادن روی زمین بود، یا از پنجره خودش را به بیرون پرتاب می کرد و یا مخصوصا خودش را از پله ها به پایین می انداخت.

۳ – کیتون هنگام بازی در فیلم شرلوک جونیور گردنش شکسته شد. اما جالب اینجاست که خودش متوجه نشد و ده سال بعد در یکی از چک آپ های روتین، دکتر او متوجه شکستگی شد. این شکستگی هنگام فیلم برداری در سکانسی بود که باستر از منبع آبی آویزان شده بود، حدودا دقایق ۱۵ فیلم.  در کل اشاره کنیم که نه تنها بدلکاری فیلم هایش را خودش انجام می داد، بلکه برای بازیگران دیگر فیلم هم بدلکاری انجام می داد .

۴ –  برعکس خیلی از کمدین های زمان خود (مثل چاپلین) به هیچ عنوان مخالف ورود صدا به سینما نبود. با اینکه کارنامه درخشان او بیشترش فیلم های صامت را شامل می شود.

۵ – یکی از اشتباهات او این بود که کمپانی خود را به MGM فروخت . در حالی که دو کمدین معروف آن دوره ( چاپلین و لوید) کمپانی خود را نگه داشتند . هر دو این نفر پولدار شدند ، اما کیتون نه تنها با مشکلات مالی دست و پنجه نرم کرد، بلکه خیلی از خلاقیت و کنترل او بر فیلم های بعد از دورهMGM  از او گرفته شد.

۶ – در حقیقت خیلی شانسی سمت سینما رفت. او با پدر و مادرش کارهای نمایشی انجام می دادند و اسم گروهشان هم (سه کیتون) بود. اما پدرش الکلی شد و دیگر قابل کنترل نبود. باستر ۲۱ ساله در خیابان راه می رفت که لو انگر را دید. لو در سال های قبل جزو دوستان خانوادگی کیتون ها بود و باستر جوان را برای بازدید از استدیو سینمایی فتی آرباکل به همراه خود برد و از همین جا تاریخ شکل گرفت.

۷ – همیشه گفته که تنها استاد و مشوق او برای بازیگری و فیلم سازی، فتی آرباکل  بود. باستر اولین بار که فتی را دید از او دوربین فیلم برداری قرض گرفت. باستر با اینکه هیچ چیزی از دوربین و مسائل فنی آن نمی دانست یک روز تمام در اتاق هتلش با این وسیله سرگرم بود. فردای آن روز دوربین را به فتی پس داد و به او گفت می خواهد در این حرفه کار کند و  اولین فیلمی که بازی کرد نامش پسر قصاب بود و در همین زمان بود که شد دستیار اول فتی آرباکل.

۸ – در زمان کودکی علاقه داشت تا مکانیک شود. بسیار هم با قطارها سرگرم می شد. نتیجه این علاقه ها را در ژنرال به ما نشان داد.

۹ – فیلم شرلوک جونیور، اولین فیلم تاریخ سینماست که یک شخصیت سینمایی وارد دنیای واقعی می شود. کاری که بعدها افرادی مثل وودی آلن در فیلم رنگ ارغوانی قاهره انجام دادند.

۱۰ – صورت سنگی لقبش بود. ولی همانطور که هارپو مارکس در آن زمان هیچ وقت جلوی دوربین صحبت نمی کرد، ولی دلیلی بر لال بودنش نبود، باستر کیتون هم شوخ بود و هم شنگ. اطرافیانش او را با تمام مشکلاتی که در طول زندگی اش داشت یک انسان شاد توصیف کردند که بلد بود چگونه از زندگی خودش لذت ببرد. اگر می خواهید خنده و گریه حسابی از باستر کیتون ببنید سراغ فیلم های اولیه او بروید که هنوز پرسوناژ صورت سنگی ثابت نشده بود . فیلمی مثل (اوه دکتر !) محصول ۱۹۱۷٫ در آخر اینکه راحت از دنیا رفت. هنگام خواب. قبل خواب هم با همسرش ورق بازی کرده بود.

…………..

این مطلب را قبلا برای مجله داخلی سینماتک قلهک – ویژه نامه سینمای کمدی – نوشته بودم.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *